Lesbisch Archief Nijmegen, voor jou en van jou

Geschiedenis van Lesbisch Archief Nijmegen [LAN] in het kort

1983 Initiatiefgroep Lesbisch Archief NijmegenHet idee voor oprichten van lesbische archieven in Nederland ontstaat in 1981, tijdens de Zomer Universiteit Vrouwenstudies Amsterdam. Hoewel in de vrouwenbeweging lesbische vrouwen vooraan staan bij acties en manifestaties, is er in het ZUV-programma weinig te vinden over lesbische thema's. Deelnemende lesbische vrouwen organiseren daarom zelf workshops. Tijdens die bijeenkomsten blijkt het grote gemis aan lesbische geschiedschrijving. Na de ZUV worden landelijk vergaderingen belegd en er ontstaan initiatieven voor lesbisch archieven in Leeuwarden, Amsterdam, Utrecht, Eindhoven en Nijmegen.

1982 stickervel 'Nijmegen Lesbies'In Nijmegen vindt In Vrouwenhuis Gaotika [voormalig Hotel Terminus nu Joris Ivensplein] op 28 mei 1982 de eerste oprichtingsvergadering voor een lesbisch archief plaats. Een initiatiefgroep gaat in feestelijk pak op de foto [zie boven], deze foto wordt ingelijst en op 22 januari 1983 aangeboden aan vrouwendokumentatiecentrum De Feeks bij de officiële opening van het dok in haar nieuw gekraakte ruimte Anthoniusplaats 1 [nu Roze Huis Nijmegen]. LANijmegen verstuurt in december 1983 de eerste nieuwsbrief. Het archief is nog niet officieel van start, maar verzamelt al lesbische geschiedenis en brengt deze onder bij een medewerkster thuis. De vrouwen van het eerste uur doen een oproep: Breng materiaal en deel herinneringen over de Nijmeegse lesbische geschiedenis jaren 60 en 70. Stickers en buttons - in die tijd communicatiemiddelen bij uitstek - worden uitgebracht met de tekst: 'Nijmegen Lesbies'.

Visitekaartje uit 1981 van de Lesbian Herstory Archives New York

"De roddel van de een is de geschiedenis van de ander"

De overtuiging dat lesbische geschiedenis er toe doet en het belangrijk is deze door te geven aan volgende generaties, leeft al langer. Maaike Meijer schrijft in tijdschrift LOVER april 1981: "De roddel van de een is de geschiedenis van de ander". Een jaar later bezoeken o.a. Feeks-dames The Lesbian Herstory Archives New York. Hun enthousiaste verhalen werken aanstekelijk.
Tijdens de opening van Lesbisch Archief Nijmegen op 18 januari 1985 lezen Joke Peters en Annette Mevis uit hun briefwisseling in de tijd dat Joke stage loopt bij The Lesbian Herstory Archives en Annette de vergaderingen voor oprichting van de landelijke archieven bezoekt. Annette: "We hebben het er over gehad of er nu één archief moest komen of meerdere. Afdeling Amsterdam wilde er natuurlijk het liefst één en dan in Amsterdam zelf...".


Bezoeksters van De Pottengrot in de kelder van café De Plak Nijmegen, 1980. Voor de fans: rechts Ineke Zijlmans.Nijmegen heeft in de jaren 80 vorige eeuw een actieve vrouwenbeweging. Landelijk is Nijmegen regelmatig in het nieuws met radicale 'aksies' [Dodewaard gaat dicht! 1980, Le Paris Willen we Nie 1980, Pierson 1981]. Lesbische vrouwen voeren volop actie voor heterobelangen, maar vinden als pot in de vrouwenbeweging weinig gehoor. Bij het COC is er  opnieuw vrouwenstrijd nodig tegen een mannenbolwerk. In de krakers- en milieubeweging is homoseksualiteit geen issue, soms zelfs taboe. In de kelder van homovriendelijk Café De Plak organiseren lesbische vrouwen in 1980 de Pottengrot, waar seks even niets met abortus of de pil te maken heeft. Wanneer Het Vrouwencentrum en Vrouwenkafee De Feeks sluiten, zoeken lesbische vrouwen elkaar op in praatgroepen, bij dansavonden [Side Step] of culturele activiteiten [De Feeks], tijdens sport of zelfverdediging [Wendy Dragonfire] en er ontstaan nieuwe lesbische actiegroepen.

Medewerksters van Lesbisch Archief Nijmegen in Villa Lila, februari 1991In januari 1985 opent Lesbisch Archief Nijmegen officieel haar deuren in homohuis Villa Lila waar LAN samenwoont met andere Nijmeegse roze organisaties. LANijmegen organiseert er debatten, tentoonstellingen, lezingen, feesten. En blijft 'mateloos' de lesbische geschiedenis verzamelen. In januari 1995 bestaat LAN 10 jaar, dit wordt groots gevierd met de tentoonstelling 'Een Lesbische Verjaardag' in het Open Huis van  stadhuis Nijmegen.
In 2010 is LAN 25 jaar jong. Het pand van homohuis Villa Lila zal in 2011 verkocht worden. De bewoners moeten een ander onderkomen zoeken. LANijmegen verhuist naar een nieuwe locatie in de Nijmeegse wijk Bottendaal. In Nederland bestaan er dan nog drie plaatsen waar lesbische geschiedenis verzameld wordt. Bij het Anna Blamanhuis Leeuwarden, in Amsterdam bij het IHLIA en bij Lesbisch Archief Nijmegen. Andere lesbisch archieven zijn verdwenen of in groter verband opgegaan. Het Anna Blamanhuis sluit haar deuren in oktober 2013 en zo is LANijmegen nog het enige zelfstandige lesbisch archief in Nederland.
word Vriendin van Lesbisch Archief Nijmegen
Over LANijmegen
korte geschiedenis
doelstelling van LAN
word Vriendin

LAN-nieuwsbrief
links & tips
contact & privacy
wat LANijmegen doet
archieven
tentoonstellingen
websites
regenboogwandelingen

POTTENKIJKER 2000
Aardigheden
Mädchen in Uniform
Anita, Sophia en Lida
Cris tot k.d. en meer
lesbische pulpromans

Vrouwen van Nijmegen, twintig jaar in beweging
© LANijmegen  |  doneren: Stichting Vriendin NL25 INGB 0001 4727 09  |     |  website: fotografica-nijmegen.nl